s

Historische tuinen in Kleve

Na het einde van de tachtigjarige oorlog met de vrede van Münster 1648 viel er veel werk te verzetten in het gebied van het voormalige hertogdom Kleef, toen in handen van de keurvorst van Brandenburg. De stadhouder in zijn diensten, Johan Maurits van Nassau-Siegen, vatte het plan, zijn residentiestad Kleef en haar omgeving in een weergaloos parklandschap te herscheppen. Zo ontstond een historisch toonaangevend geheel, dat van Berlijn tot Versailles veelvoudig als inspiratie heeft gediend.

  • Gartenanlagen Luftbild
  • Sichtachse
  • Minerva und Eiserner Mann
  • Gartenanlagen
  • winterliche Gartenanlagen

In zijn ontwerp voor het "Neue Tierpark" liet Jacob van Campen, als centraal punt de Sterreberg aanleggen. Van hier uit verliepen 12 lanen, die op bijzondere uitzichtpunten in de omgeving gericht waren. Ook nu nog valt echter het amphitheater aan de Springenberg het meest in het oog. Net zoals in een theater uit de antieke oudheid vormen terrassen een halfrond in de helling, aan beide kanten ingelijst door dicht bos. Op verschillende hoogten wordt het hemelse blauw door vijvers weerspiegeld.

Temidden daarvan staat een beeld van Pallas Athene, omstreeks 1660 door de beeldhouwer Arthus Quellinus gemaakt. Het origineel, tegenwoordig in het Museum Kurhaus, was een cadeau van de stad Amsterdam aan Johan Maurits. Achter het beeld van de godin bevindt zich een kleine ronde tempel en daarboven een obelisk, die er in de 19e eeuw bij zijn gekomen. De halfronde galerie, de exedra, werd 1660 aangelegd en na in verloop van tijd verschillende veranderingen te hebben ondergaan, 1997 als beukenhaag pergola gerestaureerd. Ter viering van de 400e verjaardag van Johan Maurits werd in 2004 de door hem in 1653 opgerichte "IJzeren Man", die in 1794 vernield werd, op de historische plaats met een sculptuur van Stephan Balkenhol weer hersteld.

Vlak voor het amphitheater eindigt het kanaal, dat Kleef naar de wil van Johan Maurits eigenlijk met de Rijn had moeten verbinden. Het rond 600 meter lange waterbassin werd in 1660 aangelegd en vormt eveneens een zichtas. Het zicht over de Rijnvlakte reikt tot op de Eltenberg met de romaanse stiftskerk van Hoog-Elten als "point-de-vue". In het kanaalbekken bevinden zich twee eilandjes, die tegenwoordig met de initialen I M en met het kruis van de Johanniterorde, waartoe Johan Maurits als grootmeester behoorde, zijn verfraaid.

In 1782 liet de toenmalige President van het Kleefse Gerechtshof, Julius Ernst von Buggenhagen, de naast het kanaal gelegen Forstgarten aanleggen en plantte naar voorbeeld van botanische tuinen hier 150 verschillende exotische bomen en struiken, waarvan er ook nu nog een aantal behouden is gebleven.

In het midden van de 18e eeuw werd het park door de ontdekking van een gezondheidsbron tot kuurpark. In de bloeitijd van "Bad Cleve" werd 1872 het Kurhaus met wandelgangen en Kurhotel gebouwd, het huidige Museum Kurhaus Kleve.

Tijdens de Franse tijd werden gedeelten van de tuinaanleg vernield, die vanaf 1821 onder Pruissische heerschappij weer opnieuw moesten worden aangelegd. De zeer aangeziene Düsseldorfer Hofgartendirektor Maximilian Friedrich Weyhe maakte de plannen voor de herinrichting en gaf de door barokke symmetrie gekenmerkte parken het karakter van een Engelse landschapstuin. Sinds 1975 wordt het historisch Weyhe-Park naar ontwerpen van de tuinarchitekten Gustav en Rose Wörner geheel gerestaureerd. In 1993 werd het park uitgeroepen tot Europees Tuinmonument en in 2007 haalden de tuinen van Kleef de tweede plaats in de wedstrijd om het mooiste park van Duitsland.

Tegenwoordig vormen de parken een perfekte achtergrond voor bijzondere evenementen. Onder de naam "Kleefse Pianozomer" trekt ieder jaar in augustus een aantal concerten met internationaal bekende pianisten talrijke bezoekers; het Lichtjesfeest met vuurwerk in barokke stijl is regelmatig een highlight in september en in de winter glinstert de Forstgarten in de glans van de Kerstmarkt.

Gartenanlagen

Prins Maurits park

In de Kleefse bovenstad, op ongeveer twee kilometer afstand van het amphitheater, ligt het huidige Prins Maurits park, waar zich in de 17e eeuw de stadsresidentie van Johan Maurits, het Prinsenhof, bevond, die door een prachtige lusthof omgeven was. Het geheel werd in 1944 door een bombardement vernietigd.

Ook ten zuiden van de stad, in het "Alte Tierpark", liet Johan Maurits stervormig toelopende paden en lanen aanleggen en kunstmatige heuvels opwerpen. Op de "Kiek in de Pott" bevond zich oorspronkelijk een opeengestapelde verzameling van oorlogstrofeeen, bekroond door de heraldische wapens van Johan Maurits. De met sparren beplante "Spitzberg" vormde het zichtpunt voor de laan die op de Kleefse stiftskerk toeliep, en vanaf de "Papenberg" als derde uitzichtpunt verliep een laan naar de Schwanenburg. Midden in het park lag "Freudenberg", het landhuis van de stadhouder. Zijn grafmonument liet Johan Maurits 1678, een jaar voor zijn dood, in Bergendal aanleggen. Zijn laatste rustplaats vond hij echter in de Fürstengruft te Siegen.

Tegenwoordig verloopt de Prins Maurits wandelweg vanaf de voet van de Schwanenburg langs het Kermisdahl naar het grafmonument van Johan Maurits. Langs de uitzichtpunten "Spitzberg", "Sitz vor Freudenberg" en "Kiek in de Pott" komt men tenslotte, vlak bij het grafmonument, op de Papenberg uit, die een prachtig uitzicht biedt op het silhouet van de stad Kleef met Schwanenburg en stiftskerk (afstand ongeveer 3,5 km). Daar sluit de Voltaire weg aan, die door verschillende delen van de gemeente Bedburg-Hau naar het slot Moyland leidt. Bezienswaardigheden onderweg zijn de St.Markuskerk in Bedburg-Hau, Huis Rosendal en tenslotte het slot Moyland zelf, dat door zijn weidse park 19e eeuwse architectuur en tuinkunst verbindt met moderne en hedendaagse kunstopvattingen.

Adres

Historische tuinen
Tiergartenstraße
47533 Kleve

Parkeerplaatsen zijn vlakbij het Museum Kurhaus Kleve en de Tiergarten Kleve.

Sichtachse zum Amphitheater

Dit is vast ook interessant voor u!

Gruppenführungen

Erleben Sie die barocken Gartenanlagen in einer Gruppenführung.

meer info's

Johann Moritz

Hier erfahren Sie alles rund um den Erbauer der Klever Gartenanlagen.

meer info's

Videobotschaft

Dorothee Verkerk berichtet über die Klever Gärten und die Museen.

meer info's

Events

Konzerte, Lichterfest, Weihnachtsmarkt - in den Gärten ist was los!

meer info's

Themenführung

Es gibt Rundgänge durch die Gärten an verschiedenen Terminen.

meer info's
loading

Laden